Voortgezet onderwijs 15+

Vallen

3sterHoutekiet, eerste druk oktober 1994 20e druk februari 2011

Tegen zijn zin in brengt Lucas de zomervakantie door aan de rand van een provinciestad, in het huis van zijn overleden grootvader. Er broeit iets in de stad: veel inbraken, Arabieren die de wijk Cercle onveilig maken, een asielzoekerscentrum dat gevestigd wordt in een oude pastorie. En dan fluistert er iets rond over het verleden van Lucas’ grootvader. Het is uiteindelijk Caitlin, een meisje dat in het klooster naast Lucas’ huis logeert, die Lucas inlicht: in de oorlog heeft grootvader aan de Duitsers verraden dat er vijftien Joodse kinderen in het klooster waren ondergedoken. Benoît en enkele andere mannen uit de stad vereren Lucas’ grootvader daarom als een held. Lucas is onzeker, een tobber, die makkelijk te beïnvloeden is. Hij koestert zich in Benoîts vriendschap en diens bewondering voor zijn grootvader, maar merkt te laat dat hij verstrikt raakt in een proces dat hij niet kan stoppen. Heen en weer geslingerd tussen Benoît die hem subtiel weet te manipuleren en tolerante Caitlin voor wie hij meer dan vriendschap voelt, moet Lucas een keuze maken.

“Een verhaal over vriendschap en manipulatie. Over kettingzagen en wapens. Over geweld en onwetendheid. En vooral over hoe moeilijk het is om de juiste beslissing te nemen.” belooft de flaptekst. Dat klopt.

Vallen start met een scene die nieuwsgierig maakt: Caitlin moet verder leven zonder linkervoet en daar heeft Lucas iets mee te maken. Daarna gaat het verhaal terug in de tijd, naar het begin van de zomer, toen alles nog open lag. Het boek toont aan dat niet alleen naïeve twijfelaars als Lucas onder invloed kunnen komen van extreem-rechts. Ook een intelligent en bewust antiracistisch meisje als Caitlin is gevoelig voor de charmes en overredingskracht van Benoît. Maar wat Lucas aanzag voor onvoorwaardelijke vriendschap, was voor Benoît louter gebruik-maken-van. Een pijnlijk besef.

Vallen is met recht een klassieker onder de jeugdliteratuur. Het boek is complex, met vele lagen die zich niet na één keer lezen laten doorgronden. Het is onmogelijk om het boek in een half A-viertje te beschrijven. Lucas twijfels en onzekerheden zijn goed invoelbaar, ze staan in een prachtig contrast met Caitlins vastberadenheid. Een schitterende, sfeervolle, beklemmende roman, geschikt voor lezers vanaf vijftien jaar.

Bestellen