Voortgezet onderwijs 15+

Met huid en haar

3sterQuerido, oktober 2004,
nieuwe uitgave februari 2011

Tist, de bijna 100-jarige overgrootvader van Joppe, ligt op sterven. En Joppe heeft het druk omdat hij met schoolvrienden een grote vredesdemonstratie wil organiseren en omdat hij verliefd is geworden op Ayle. Maar Joppe heeft ook beloofd voor Tist te zorgen, nu zijn ouders op vakantie zijn. Terwijl iedereen praat over oorlog en over de vliegtuigen van 11 september, denkt Tist terug aan de Eerste Wereldoorlog, aan de loopgraven waar hij als Belgische soldaat in zat, aan de tijd daarna en aan de Tweede Wereldoorlog. Tist is een verteller, maar hij vertelt nooit over wat hem werkelijk dwars zit. Joppe verpleegt zijn overgrootvader en wacht tot of Tist wil vertellen wat hij altijd verzwegen heeft.

Het boek bestaat uit heel veel korte hoofdstukken met een datum erboven. Alle fragmenten waar ‘2003’ boven staat, zijn verteld vanuit het perspectief van Joppe in de eerste persoon enkelvoud. De overige hoofdstukken (te beginnen bij oktober 1913) zijn geschreven in de derde persoon enkelvoud vanuit het perspectief van Tist. Hierdoor wordt het boek heel afwisselend om te lezen; heel heel langzaam worden de geheimen van Tist ontrold.

Ik doe het boek tekort als ik zeg dat dit boek gaat over de relatie tussen (klein)zoon en (overgroot)vaders. Het is veel meer. Volgens de flaptekst gaat het ook ‘over vergeten en herinneren, over oorlog en vrede, over leven en sterven, en over liefhebben, met huid en haar’. Dat komt al aardig in de buurt.
Met huid en haar lijkt op een eerder boek van De Sterck, op Wild Vlees Querido, 2000, niet meer leverbaar). Ten eerste gaan beide boeken natuurlijk over een grootvader en een kleinzoon, maar daarnaast doet ook de sfeer in de boeken sterk aan elkaar denken, en zijn allebei de boeken zo prachtig opgebouwd. De taal is ook heel mooi, het smullen begint al op de eerste bladzijde: "Ze draaien om me heen en kauwen op hun vragen. Ze vissen, elk op hun eigen manier. (...) Ik ben erg in trek als visvijver."

Kortom: geweldig boek. Het kan voor een Nederlandse lezer wat lastig zijn, omdat de Eerste Wereldoorlog een belangrijk deel van het decor vormt. Daarnaast is het boek erg Vlaams, er zijn vaak verwijzingen naar Vlaamse kinderliedjes, of er worden woorden gebruikt die in Nederland niet zo gangbaar zijn, maar die het boek wel iets extra’s geven. Dit is een boek voor gevorderde lezers en fijnproevers die van verhalen over ‘vroeger’ houden. Door de afwisseling met Joppes verhaal, blijft het boek ook toegankelijk voor wie niet louter over het verleden wil lezen. Dit is een boek om uitgebreid van te genieten.

Bestellen